CEMİL ALTINBİLEK

Türk Musikisinde Asırlık Bir Çınardı! Hoca Cahit Gözkan-1-

Türk Musikisinde Asırlık Bir Çınardı! Hoca Cahit Gözkan-1-
Manisa Denge Gazetesi/07.11.2006/www.etvmanisa.com

TÜRK MUSİKİSİNDE ASIRLIK BİR ÇINARDI !

HOCA CAHİT GÖZKAN (1909-1999) -1-

Türk Musikisindeki müktesebatı ve hizmetleri sebebiyle, sadece müdavimlerinin değil, her tanıyanının Hoca diye hitap ettiği Hüseyin Cahit Gözkan;

İstanbul, Fatih´te musiki toplantılarının eksik olmadığı bir konakta dünyaya gelmiş, on yaşlarında ud ve keman çalmaya ve klasik musiki eserlerine kulak vermeye başlamış, o sırada rahmetli olan ve Nevres Bey´ den ud meşk eden babası Mehmet Halit Bey´ in usul ve metodu ile çalışmasını sürdürürken, 1923 de 13 yaşlarında elinde notarla meşgul olduğu, yine bir musiki meclisinde, karşılaştığı Ahmet Mükerrem Akıncı´nın "evladım sen bana meşke gelirmisin" daveti üzerine başlayan Hoca-Talebe ilişkisi 1940 da Hoca Akıncı´nın vefatına kadar adeta ailenin de bir ferdi gibi sürüp gitmiş.

Ahmet Mükerrem Akıncı´nın yirmi yıllık musiki iktisabına rağmen Hocası, Enderun´dan meşhur Latif Ağa´nın Talebesi olarak temayüz etmiş Beykozlu Kanuni Mehmet Bey´i tanımasıyla bilgisinin sıfıra düştüğünü anlayıp, onbeş yıl tedrisat rahlesine oturduğu ve "ölürsem gözüm açık gitmez. Zira musikide ikinci bir Mehmet yetiştirdim" iltifatına mazhar olduğu gibi; H. Cahit Gözkan´da musiki muhitlerinde Hocasının "bu evladım için terk safhasına geldiğim musikiye tekrar sarıldım." İltifatına sık sık mazhar olacak kadar hocasının takdirini kazanmış.

Hoca Ahmet Mükerrem Akıncı´nın evindeki haftalık fasıllar önceden Hoca-Talebe arasında özel meşklerde ezber derecesinde geçilir, fasıl akşamı önceleri ud çalan , fakat ilerleyen dönemlerde udu tamamen talebesi Cahit Gözkan´a teslim eden, Hoca Ahmet Mükerrem Akıncı, davudi sesi ve elde defiyle faslı idare eder , ara taksimlerini de bir baş işaretiyle Udi Cahit Gözkan ´a verir. Böylece, ileride taksim musikisinde emsalsiz olacak Cahit Gözkan´ a sabaha karşı "horozlar ötünceye kadar" süren çalışmasının semeresini görme fırsatı düşermiş.

***

Klasik musikiye vukufu kadar Hafız lakabıyla da maruf Hoca Ahmet Mükerrem Akıncı´ dan dini musiki formlarını da geçmiş olan Hoca Cahit Gözkan bu sahada da pek çok kişiye bu birikiminden aktarmıştır. Hatta zaman zaman tesadüf ettiğimiz Hafız Kemal Tezergil´ in elli yılı aşkın süredir kendisine devam etmesini, muzip bir üslupla " yeni talebem, elli senelik " diye takdim ettiğini hatırlarız.

Hoca Cahit Gözkan, evinin dışında pek fazla görünmek istemez, aldığı tasavvufi terbiye sebebiyle, şöhretten , hal ve tabiatının değişmesinden sakınır, bunu da sık sık vakıalarıyla anlatırdı. Buna rağmen, dostlarının ve talebelerinin ısrarlı davetleri üzerine katıldığı, Radyo´daki Dede Süleyman Erguner ve Ulvi Erguner ile yaptıkları saz eserleri icraları ve yine Radyo´ nun musiki programlarında denetleme ve imtihan heyetlerine iştirakleri, sohbetler arasında geçerdi.

Cahit Hoca aynı zamanda , şiir, edebiyat ve tasavvuf zengini nüktedan bir hatip ve bir hoşgörü abidesi olduğu gibi, 1950 yi izleyen yıllarda Konya´da başlayan Mevlevi ihtifallerinde Saadettin Heper ile birlikte Mevlevi ayinlerinin müzisyen bir heyet tarafından geçilip hazırlanmasında öncü ve öğretici olmuş ve Sema merasimlerinin açılış taksimlerini Rebap ile yapan baş sazendeleri arasında yer almıştır.

Klasik musikimize vukufu ve ud icrasındaki ustalığıyla maruf olan Hoca, unutulmak üzere olan Rebab sazını icra etmesi yanında, klasik kemençe, keman ve tambur sazlarını da ileri derecede icra ederdi.

Ancak , Hoca´nın musiki hayatına en önemli hizmeti, 1940 yılında vefat eden Hocası Ahmet Mükerrem Akıncı´ya tevarüssen evini açarak devam ettirdiği haftalık fasıllardır. Bu fasıllar 1999 yılında Hoca´nın vefatını kadar, yaklaşık altmış sene sürmüştür.

Bu fasıllardan da başka bir gün bahsederiz. Hocanın bir talebesi olarak duyduğumuz bahtiyarlıkla, hocanın vefatında söylediğimiz dörtlüğü tekrar ederek, Hoca Cahit Gözkan´ı rahmet ve minnet ile yad edelim.

Açtı kucak yetmiş sene musiki ve semaya
Etti taksim hem fakire, hem pir ü evliyaya
En nihayet gezdi udu bir dönülmez meyanda
Geçti Cahit Gözkan Hoca bu dünyadan ukbaya

avukat@cemilaltinbilek.com